DIŞ TİCARET
Dış Ticaret işlemleri genel olarak 2 başlıkta tanımlanabilir.
I - İhracat
II - İthalat
III - Uluslararası Ticarette Bankalararası Ödeme Şekilleri
İhracat;
bir malın yabancı ülkelere döviz karşılığı yapılan satışıdır. Çeşitli aşamalara ve çok yönlü bir niteliğe sahiptir. Ürünün ihracata yönelik biçimde kaliteli ve uluslararası standartlara ve piyasa şartlarına uygun biçimde üretilmesinden, yurt dışında pazarlanması, reklam ve tanıtımının yapılması, dış satımının gerçekleştirilmesi, en uygun ambalaj ve nakliye biçiminin seçilmesi, ihracatçının ülkesindeki dış ticaret mevzuatını bilerek zamanında gerekli işlemleri tamamlaması ve ürünün istenilen yere zamanında teslimine kadar uzanan çesitli aşamalardan geçmektedir.
İhracatçı gerçek usulde vergi mükellefi olup, bulunduğu ildeki Ticaret ve Sanayi Odalarına kayıtlı ve diğer kanunlara göre ihracat yapmasına bir engel bulunmayan gerçek veya tüzel kişi, tacirdir. İhracat yapan firma ihracat yapacağı ülke için hazırlamış olduğu formu Odalardan temin ederek doldurur. Yurt dışına gidecek malzemenin faturasını da ekleyerek bir dilekçe ile ilgili Odaya başvurur ve gerekli incelemeden sonra belgeler tasdik edilir. İhracatçı Birliklerinin kapsamına giren malları ihraç edecek alan firmaların, Birliklere üye olmaları gerekmektedir. Birlik üyelik belgesine sahip olmadan bu malların ihracı yapılamaz.
İhracatın Faydaları Aşağıda belirtilen nedenlerden dolayı, ihracat yapmak, bir ülkenin ve bu ülkedeki firmaların büyümesi ve rekabet gücünü artırması bakımından önem arz etmektedir.
• Satışı ve kârı artırmak,.
• Dünya pazarlarından pay almak,
• Satışta iç pazara olan bağımlılığı azaltmak,
• Pazar dalgalanmalarını dengede tutmak,
• Fazla üretim kapasitesini satmak,
• Rekabet gücünü artırmak,
• İstihdam yaratmak,
• Dış ticaret açığının kapanmasına yardımcı olmak,
• İhracatla ilgili uzmanlara ulaşabilmek,
İhracatın firmalara doğrudan faydaları şunlardır;
• Pazar payını genişletme fırsatı verir.
• Eğer iç pazarda kapasite tam kullanılmıyor ise, üretimi artırma imkânı sağlar.
• İç pazara olan bağımlılığı azaltır, ya da iç pazardaki durgunluğu harekete geçirme imkânı verir.
• Dış pazarlara girerek, iç pazardaki rekabeti yayma imkânı verir.
• İç pazarda denenmiş ve test edilmiş ürünleri ihraç etmekle dış pazara girilmesini sağlar, pazar araştırması maliyetini azaltır.
İhracata özgü riskler ise şöyle sıralanabilir;
• Hedef ülkeden ihracat gelirlerinin geri çıkışı kısıtlanmış veya yasaklanmış olabilir.
• Döviz kurlarındaki dalgalanmalar kârları azaltabilir, hatta kayıplara neden olabilir.
• Ödeme yapılmaması veya sözleşme ile ilgili diğer anlaşmazlıklarda, hukuksal sorunlar çı kabilir.
• Savaş, iç savaş veya yabancı devlet tarafından millileştirme gibi hedef pazardaki istikrarsızlıklar kayıplara yol açabilir.
• İhraç ürünleri uluslar arası kalite standardında olmayabilir ve sonuçta ürün yabancı pazarlarda kabul görmeyebilir.
• Ülkelerin para-kredi ve kur politikaları yakından takip edilmez ise; maliyet, ciro ve kârlarda yanılmalar olabilir.
İhracat Şekilleri
Serbest İhracat:
Müsaadeye veya kayda bağlı olmaksızın yapılan ihracata denilmektedir.
Kayda Bağlı İhracat:
Dış Ticaret Müsteşarlığı'nın hazırlamış olduğu liste kapsamındaki ihracatdır.
Transit ticaret
Ticaret Alış ve satış bedelleri arasında lehte fark bulunması kaydıyla mal bedelleri için transfer yapılarak veya yapılmaksızın gerçek veya tüzel kişiIerce satın alınan yabancı menşeli malların transit olarak veya doğrudan doğruya başka bir ülkeye satılmasıdır.
Konsinye İhracat
Kesin satışı daha sonra yapılmak üzere dış alıcılara, komisyonculara, şube ve temsilciliklerine mal gönderilmesi şeklinde yapıtan ihracat biçmidir. Kredili İhracat İki ve çok taraflı kredi anlaşmaları dışında kalmak kaydıyla, ihracat bedelinin Türk Parası Kıymetini Koruma Mevzuatında öngörülen süreleri aşacak şekilde yurda getirilmesine imkan tanıyan bir satış şeklidir.
Geçici İhracat
Geçici ihracatta ATA karnesi düzenlenir. Bu karne genelde yurt dışı fuar,sergi ve demostrasyon nedeniyle düzenlenir. Yurt dışına gidecek malzemeler engeç bir yıl içinde yurda dönmeli, beraberinde karne Oda'ya iade edilmektedir. Karne verilirken istenen belgeler şunlardır: Dilekçe, Taahhütname, Fatura, Fatura miktarının %50 fazlası kadar kesin ve süresiz banka teminat mektubu Bedelsiz İhracat Karşılığında yurda herhangi bir bedel getirilmeksizin yurtdışına mal gönderilmesine Bedelsiz İhracat denilmektedir. Değeri 10.000 $ aşmayanlann bedelsiz ihracat talepleri, doğrudan gümrüklere, değeri 10.000 $ 'dan fazla olanların bedelsiz ihraç talepleri (25.000 $ 'na kadar) İhracatçı Birliklerince sonuçlandırılır.
25.000 $ üzerindeki talepleri görüşleriyle birlikte Dış Ticaret Müsteşarlığına intikal ettirilir. Özel Takas,Bağlı Muamele, Off-Set ve Kiralama Yoluyla Yapılacak İhracat Takas, bağlı muamele, off-set gibi ticaret şekiIleri "Karsılıklı Ticaret" olarak adlandırılan ve en genel anlamıyla kısmen de olsa ödemenin para yerine malla yapıdığı ticaret kapsamında yer almaktadır. Diğer bir değişle, ihraç edien malın tümüne veya bir bölümüne karşılık mal alınmaktadır.
Bu ticaret şekilleri daha çok finansman zorluklarının yaşandığı ülkelere yönelik ihracatlarda gündeme gelebilmektedir. İthal Edilmiş Malların İhracı İthalat rejimi çerçevesinde ithal edimiş veya yurt içinde serbest dolaşım durumunda bulunan yabancı menşeli yeni ve kullanılmış malların ihraci, İhracat Teşviklerinden Yararlanmamak kaydıyla serbesttir.
Sınır Ticareti
Sınır ticareti, öncelikle böIge ihtiyaçlarının karşılanması amacıyla komşu ülkelerin sınır yörelerinde karşılıklı olarak yapılan ticari işlemlerdir.
İhracat Yapılacak Ülkelere Ait Odaca Verilecek Belgeler Şunlardır:
Atr Dolaşım Belgesi
Avrupa Birliği ile Türkiye arasında protokol gereğince, ülkemizden Birliğe üye ülkelere ihrac edilen malların katma protokol hükümlerinde ve gerekli gümrük muhafiyetinden yararlanılması için tanzim edilen belge ATR Dolaşım Belgesi 'dir. Bu belge Birliğe üye ülkelere yapılan ihracat için düzenlenmektedir.
Menşe Şahadetnamesi
Malın menşe ülkesini gösteren belgedir. Avrupa Birliği dişında kalan bazı ülkelerin (Türk Cumhuriyetleri, KKTC vs.) ve Ortadoğu ülkelerine Menşe Şahadetnamesi düzenlenmektedir. Özellikle Ortadoğu Ülkelerine yapılan ihracatta fatura tasdiki de yapılmaktadır. Odaca yapılan tasdikten sonra, Dışişleri Bakanlığı ve ilgili ithalatçı Ortadoğu ülkesinin Konsolosluğunca da onaylanır.
Özel Menşe Şahadetnamesi (Form A) (Certificate Of Origin)
Genel Preferanslar Sisteminin sağladığı tavizli gümrük oranlarından yararlanılması için preferans tanıyan ülkelere yapılacak ihracatta, FORM A adı altında Özel Menşe Şahadetnamesi düzenlenir. Bu belge; Rusya, Japonya, Kanada, Ukrayna, Kazakistan, Gürcistan, Özbekistan ve firmanin isteği ile A. B. D. gibi ülkeler için düzenlenmektedir. Oda tarafından tasdik edilen belge, (özellikle Rusya için hazırlanmış olan) Dış Ticaret Müsteşarlığı AnIaşmaIar Genel Müdürlüğünce onaylanır.
EUR -1 Dolaşım Sertifikası
Eur-1 Dolaşım Sertifikaları İsrail ve Norveç için düzenlenen belgedir.
Eco Menşe Şahadetnamesi
Eco Menşe Şahadetnamesi, İran ve Pakistan 'a yapılan ihracat için düzenlenir. Ayrıca ihracatı yapılan malzemenin faturası da ilgili Oda tarafından tasdik edilir. Bir teslimin ihracat teslimi sayılabilmesi için; - Teslimin yurt dışındaki bir müşteriye yapılması, - Teslim konusu malın T.C. gümrük hattından geçerek bir dış ülkeye vasıl olması gerektiği hüküm altına alınmıştır. "Dış ülkeye vasıl olma" ifadesinden de, malın gümrük hattını geçmesinin anlaşılması gerekmektedir.
Bu açıklamalar ışığında, serbest bölgelere yapılan mal teslimleri, yürürlükteki mevzuata göre belirlenen usul ve esaslara uygun olarak gerçekleştirildiği takdirde, ihracat istisnası hükümleri çerçevesinde işlem görecektir. Diğer yandan, Serbest Bölgeler yurtdışı sayılamayacağından, Serbest Bölgeye Türkiye’den yapılan hizmet ifalarına ihracat istisnası kapsamında işlem yapılması ve söz konusu hizmetlerin katma değer vergisinden müstesna tutulması mümkün bulunmamaktadır.
Genel İhracat Süreci
İhracat sürecinin üç önemli aşaması vardır.
Bu bölümler sırasıyla Fizibilite Analizi,Dış Pazara girişin Planlanması ve Uygulama aşamalarıdır.
Fizibilite Analizi
1. İç pazardaki firma performansını analiz etmek (ürün,kurumsal,mali,pazarlama vb açılardan)
2. Firmanın kapasite durumunu incelemek
3. Hedef pazarlamanın demografik,sosyal,politik ve ekonomik faktörlerini gözönüne almak
4. Dış ticaret uzmanlarına danışmak
5. Hedef pazarları seçmek Dış Pazara Girişin Planlanması
6. Sektör bazında Pazar araştırması yapmak.
7. Pazar araştırmasının değerlendirmesini yapmak
8. Pazara giriş stratejisini yapmak
9. Hedef pazardaki lisans,standartlar ve sertifikasyon taleplerine uygunluğunu sağlamak
10. Patent ,ticari marka ve telif hakları hakkında gerekli bilgiyi toplamak
11. Vergiler,gümrük vergileri,harçlar,kotalar ve diğer tarife dışı engelleri belirlemek.
12. Fiyat listesini oluşturmak.
13. Finansman bulmak.
Uygulama
14. Dağıtım yöntemlerini belirlemek.
15. Pazarlama planını uygulamak.
16. Temsilcilik veya satış yöntemlerini seçmek
17. Satış sözleşmesini müzakere etmek.
18. Üretimi tamamlamak.
19. Sigorta yaptırmak,
20. Gerekli belgeleri tamamlamak.
21. Ürünü ambalajlamak ve etiketlemek
22. Ürünü yüklemek
İhracatı Yasak Olan Mallar
İhracı yasak mallar şöyledir;
Nükleer Ürünler
Silahlar
Kimyevi silahlar
Füzeler
Balina Eti
Çeşitli taşlar (değerli, işlenmemiş)
Köpek kürkü
II - İthalat
Başka ülkelerde üretilmiş malların, ülkedeki alıcılar tarafından satın alınması. Dışalım da denir. İhracatın karşıtıdır ve onunla birlikte bir ülkenin dış ticaret dengesini oluşturur. İthalat, özel ya da tüzel kişilerce, kamu iktisadi kuruluşları ya da devlet tarafından doğrudan yapılabilir.
Çeşitleri,
Akreditifli İthalat
Alıcı, malın sevkinden önce bir banka aracılığıyla satıcının bulunduğu yerdeki bankası nezdinde malın sevk belgesinin teslimi karşılığında ödenmek üzere kredi açtırmasıdır.
Mal Karşılığı İithalat
Malın gümrüklenmesi işleminden sonra bedelini ödeyerek belgenin çekilmesi ile gerçekleşen ithalat.
Bedelsiz İthalat
Gümrük vergisi olmaksızın ülkeye sokulan mallar (özel eşyalar, hediyeler vb).
Belge Karşılığı İthalat
Malın gelmiş olma şartı aranmaksızın, malın ithalat yapılan ülkeden yola çıkarılmış olduğunu gösteren belgenin bedelini ödeyerek bankadan belge alınması ile gerçekleştirilen ithalattır.
Kredili İthalat
Bedeli daha sonra ödenmek üzere yapılan vadeli ithalat.
Geçici Kabüllü ithalat
İhraç etme amacıyla yapılan ithalat.
Ankonsinyasyon İthalat
Satışın yapılması ve belirli bir vade sonunda mal bedelinin transfer edilmesi şartıyla yapılan ithalat.
İthalatı Yasak Olan Mallar
Taraf olduğumuz uluslararası anlaşmalar ve ilgili mevzuatlar gereği aşağıdaki malların ithalatı yasaktır.
Esrar ve müstahzar afyon İpek böceği tohumu,
Zirai amaçla kullanılan her türlü toprak, yaprak, sap, saman ot, tabi gübre,
Oyun alet ve makinaları,
Yasalara aykırı olarak bir fabrika veya ticaret markasını veyahut ticaret ünvanını taşıyan ürünler,
Sahte etiket ve ambalaj maddesi,
Dış Ticaret Müsteşarlığı tarafından her yıl yayımlanan İthalat ../15 sayılı Tebliğ eki II sayılı listede yer verilen boyar maddeler,
Dış Ticaret Müsteşarlığı tarafından her yıl yayımlanan Standardizasyon ../3 Tebliğde belirtilen atık maddeler.
Ülkemizdeki firmalar; yurt içi ve yurt dışı ticari faaliyetlerinin devamı için her nevi banka kredilerinin yanısıra aşağıda belirtilen finansman kaynaklarından da yararlanabilmektedirler.
İhracatçılar,
-Prefinansman kredilerinden,
-Lehlerine açtırılan akreditiflerden,
-Kabul/aval kredilerinden,
-İhracat vesaikini iştiraya verme ve karşılığında avans alabilme,
-Senet emtiası karşılığında bankalardan avans temin edebilme,
-Senet forfaitingi yaptırmak,
-Factoring finansmanı yoluyla factoring şirketlerinden kredi sağlamak,
-Türk-Eximbank vasıtasıyla özel ihracat kredisi sağlamak,
İthalatçılar,
-Dış ülkelerde satıcılar lehine akreditif açtırmak,
-İthalat vesaiki veya ithal malları karşılığı avans almak,
-Kabul/aval kredileri açtırmak,
-Leasing kuruluşlarından finansman sağlamak,
-Yurt dışından ayni ve nakdi kredi temin etmek.
Ayrıca ihracatçıların ve ithalatçıların; bankalardan döviz kredileri sağlamak, döviz üzerinden veya yabancı banka kontr-garantileri karşılığında teminat mektupları, kefalet mektupları ve garanti mektupları almak suretiyle de iş hacimlerini genişletebilmeleri mümkündür. Dış ticaret faaliyetinin alt kesitlerini oluşturan ihracatın ve ithalatın finanse edilebilmesinde kullanılan sistemlerin usul ve esasları aşağıda incelenmiş, ayrıca bu konuda düzenlenen bir şema, çalışmamız sonuna ilave edilmiş bulunmaktadır.
İhracat Finansman Kredileri
Sevk Öncesi İhracat Kredisi
İhracata yönelik mal ve hizmet üreten sanayilerin imalat aşamasından başlanarak desteklenmesi amacıyla, 1-200 arasında işçi çalıştıran imalatçı, ihracatçılara firmalara ticari bankalar aracılığı ile kullandırılan kısa vadeli kredidir. Kredinin limiti; taahhüt edilen FOB * ihracat tutarının %50’si ve en çok 300 Milyar Türk Lirasıdır. Kredinin Vadesi; sevk öncesi ihracat kredisi için azami 120 gün, sevk öncesi KOBİ ihracat kredileri için azami 180 gündür. Kredinin yıllık faizi; 30 gün için (%50), 30-60 gün için (%57), 60-90 gün için (%55-57), 90-180 gün için (%59-63) + %3 aracı banka komisyonu olarak uygulanır.
Kobi İhracat Kredisi
1-150 işçi çalıştıran küçük ve orta ölçekli imalatçı ve ihracatçı firmaların sevk öncesi ve sonrası finansman ihtiyacı için HALK BANKASI ve VAKIFBANK aracılığı ile kullandırılan bir kredi programıdır. Kredi, en çok 9 ay süreli kullandırılmaktadır. Kredilendirme oranı FOB ihracat taahhüdünün %100’üdür. (Merkez Bankası döviz alış kuru karşılığı TL olarak). Kredinin limiti, 20 Milyar TL olup, faiz oranı, %50+%3 aracı banka komisyonu olarak uygulanır.
Kobi Döviz Kredisi
1-150 işçi çalıştıran küçük ve orta boy işletmelerin imalatçı ve imalatçı ve ihracatçı firmaların ihracat faaliyetleri ile ilgili finansman ihtiyaçları için kullandırılmaktadır. Kredinin limit; 1 Milyon USD olup, kredilendirme oranı; - 3-4 ay vadeli işlemlerde %100, - 6-9 ay vadeli işlemlerde %75, Faiz oranları; - 3-4 ay vadeli işlemlerde Libor-2 **, - 6-9 ay vadeli işlemlerde Libor-1** olarak uygulanmaktadır.
Dış Ticaret Şirketleri Kredisi Programı
Dış Ticaret Sermaye Şirketleri (DTSŞ) ve Sektörel dış Ticaret Şirketleri’nin (SDTŞ) ihracat faaliyetlerinin finansman gereksinimlerini karşılamayı amaçlayan, Kısa Vadeli Senet Reeskont Kredisi (KVSRK) veya Kısa Vadeli Döviz Kredisi (KVDK) programları uygulanmaktadır. Kısa Vadeli Senet Reeskont Kredileri için vade 90 gün olup, faiz oranı Merkez bankasının kısa vadeli senet, senet reeskont işlemlerine uyguladığı iskonto oranıdır. Kullanılacak krediler için İhracat Kredi Sigortası yaptırılması durumunda, faiz oranı 2 puan düşürülür. Kısa Vadeli Döviz Kredilerinin vadesi 270 gün olup, faiz oranı, döviz kredilerinde uygulanacak faiz oranı 3-4 ay vadeli Döviz Kredilerinde Libor-2, 6 ay vadeli işlemlerde Libor-1, 9 ay vadeli kredilere Libor faizi uygulanır.
Performans Döviz Kredisi
Bu kredi programından, İmalatçı İhracatçı Firmalar, Dış Ticaret Sermaye Şirketleri, Sektörel Dış Ticaret Şirketleri, İhracatlarını ihracatçı firmalar aracılığı ile gerçekleştiren imalatçı firmalar, ihracata hazırlık aşamasında desteklenmek üzere yararlandırılmaktadır. Krediden yararlanabilmek için, son 12 aylık dönemde 250.000 $ ve üzeri ihracatın gerçekleştirilmiş olması koşulu aranır. (Tekstil, deri, konfeksiyon, ayakkabı, saraciye sektörlerinde 100 bin dolardır). Kredi limiti 10 milyon Dolardır. Kredilendirme oranı; tüm sektörler için %50 olarak uygulanır. Kredinin vadesi 120 gün olup, krediye uygulanan faiz oranları; 30 güne kadar vadeli işlemlerde Libor/Fibor*** (-0.5), 30-60 gün vadeli işlemlerde Libor/Fibor (-0.5), 60-90 gün vadeli kredilerde Libor/Fibor (-0.25), 90-120 gün vadeli işlemler için Libor/Fibor faizi uygulanmaktadır.
Uluslararası Ticarette Bankalararası Ödeme Şekilleri
Peşin Ödeme
İthalatçının mal bedelini kendi bankası aracılığı ile ihracatçıya ödemesi,ihracatçının da bedelini tahsil ettiği ithalatçıya göndermesi suretiyle gerçekleşir.
Konsinye Satış
Tipik bir “açık hesap” uygulamasıdır. Satıcı mallarını alıcıya emaneten satılmak üzere gönderir. Mallar satılana kadar , malların mülkiyeti satıcıya aittir ve satılamayan mallar satıcıya iade edilir. Alıcı sattığı kadar malın bedelini bir banka aracılığıyla satıcıya gönderir.
Mal Mukabili Ödeme
Mal mukabili ödemede ihracatçı malını sevk eder, sevkiyata ait vesaiki doğrudan ya da herhangi bir bedel tahsil etmeksizin teslim edilmek üzerebanka kanalıyla ithalatçıya gönderir. Vesaiki teslim alan ithalatçı bununla malları gümrükten çeker ve aralarında anlaşmaya göre belirlenen süre içinde mal bedelini öder. Mal mukabili ödeme ihracatço için riski en fazla olan ödeme şeklidir.
Vesaik Mukabili Ödeme
Vesaik Mukabili ödemede satıcı malları sevk ettikten sonra sevk belgelerini görüldüğünde ödenmesi ya da poliçenin kabul edilmesi karşılığında alıcıya teslim edilmek üzere emanet eder.
Kabul Kredili Ödeme
Bu ödeme türü uluslararası ticarette yaygın olarak kullanılmaktadır. İthalatçının ihracatçıya malları sattıktan sonra ödemede bulunduğu bu yöntemde ödeme tarihi önceden tespit edilir.
Akreditifli Ödeme
Akreditif, bir alıcının talebine dayanarak bir bankanın verdiği ve alıcı tarafından ayrıntıları belirtilmiş,mala ya da hizmete ilişkin belgelerin ibrazı karşılığında ismi belirtilen bir satıcıya ödeme yapılması yolundaki şartlı bir taahhüttür. Alıcının bankası bu taahhüdü doğrudan satıcıya verdiği gibi satıcı lehine satıcının bankasına da verebilir. Sistemin uluslararası özelliğinden dolayı her iki durumda da satıcının bankasının ihbar etme,teyit etme,iştira etme ödeme ve poliçe kabul etme yetkileri vardır. Bu yetkileri, akreditifi için banka belirler.
Uluslararası Ticarette Ödeme Şekilleri
Exworks-EXW ( Ticari İşletmede Teslim) : Bu teslim şeklinde satıcının tek yükümlülüğü malları ticari işletmede veya fabrikada (belirtilen yer) alıcının emrine hazır bulundurmaktır.
Free Carier-FCA ( Taşıyıcıya Teslim ) : Bu fiyatlamada satıcı malları ihraç edilmek üzere alıcı tarafından belirtilmiş yerde,belirtilen taşıyıcıya teslim etmekle yükümlüdür. Bu teslim şekli çok amaçlı nakliyelerde de kullanılabilmektedir. Taşıyıcı,nakliye sözleşmesiyle taşıma işlemini (kara,deniz,hava) üstlenmiş kişi anlamına gelmektedir.
Free Alongside Ship –FAS(Gemi Doğrultusunda Teslim): Bu terimde satıcının yükümlülüğü malın gemi doğrultusunda rıhtıma konmasıyla sona erer. Bu da bu anla ilgili malla ilgili tüm giderlerle yitik ve hasar rizikolarının alıcı tarafından karşılanması gereğini ortaya koymaktadır.
Free On Board –FOB (Yükleme Limanı) : Mal,satıcı tarafından satış sözleşmesinin belirlediğiyükleme limanında geminin bordasında yüklenmektedir. Mallarla ilgili yitirme ve hasar rizikoları,mal gemi küpeştesini geçtiği andan itibaren satıcıdan alıcıya geçer.
Cost and Freight –CFR ( Varma Limanı ) : Satıcı gösterilen varma yerine malı gönderebilmek için gerekli tüm giderleri karşılamak zorundadır. Malla ilgili tüm yitirme ve hasar rizikolarıyla giderlerde meydana gelebilecek herhangi bir artış mal yükleme limanında geminin küpeştesinden geçtiği andan itibaren satıcıdan alıcıya geçer.
Cost,Insurance and Freight –CIF (Varış Limanı) : Bu teslim şekli CFR nin bir benzeridir. Aradaki farklılık,satıcının malın taşınması esnasında yitirilme veya hasar rizikosuna karşı deniz sigortası sağlamak zorunda olmasıdır.
Carriage Paid To-CPT-(Taşıma Ücreti Ödenmiş Olarak Teslim) : Bu fiyatlama,CFR gibi satıcının malın kararlaştırılan varış yerine kadar gerekli taşıma ücretini ödediği anlamındadır. Bbununla beraber,malın yitik veya hasar rizikosu ile giderlerde meydana gelebilecek herhangi bir artış,malın ilk taşıyıcıya teslim edildiği andan itibaren satıcıdan alıcının yükümlülüğü haline dönüşür.
Carriage and Insurance Paid To-CIP-(Taşıma Ücreti ve Sigorta Ödenmiş Olarak) : Bu terim ile CPT nin tek farkı satıcı malın hasar görmesi veya taşınması esnasında yitirilme rizikolarına karşın sigorta yaptırmakla yükümlüdür. Satıcı sigorta sözleşmesi yapar ve sigorta primlerini öder.